Zapraszamy na reportaż o Związku Polaków na Litwie w TVP Polonia!
![Ujęcie z reportażu o ZPL, fot. TVP Polonia / Wilnoteka.lt](http://wilnoteka.lt/files/imagecache/article_node_view/images/article/field_picture/14_sierpnia_2024_-_1613/Fot._ZPL_Report.jpg)
Swoistą ramą reportażu jest Parada Polskości - jedna z największych imprez ZPL, miejsce dorocznych spotkań wszystkich pokoleń Polaków. Bohaterzy reportażu – uczestnicy pochodu z różnych stron Litwy, żywy dowód na to, że Orzeł z Pogonią ponownie są razem, nie tylko w herbie ZPL. Wraz z nimi widzowie wyruszą w podróż do Solecznik i Zułowa, do Trok oraz Kowna, do miejsc znanych z Trylogii Sienkiewicza czy wierszy Miłosza, jak też tych tętniących współczesnym życiem społeczności, którą stać na reprezentację polityczną, rozwiniętą samorządność, państwową oświatę, na ułożenie własnych relacji z władzami Litwy, jak i Polski.
A wszystko się zaczęło nawet nie 35 lat temu, tylko rok wcześniej - w 1988 r., kiedy w wówczas jeszcze sowieckiej Republice Litewskiej powstało Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne Polaków na Litwie (SSKPL). Po prawie pół wieku sowietyzacji i ateizacji Polacy Wileńszczyzny wreszcie mogli wyłonić swoją reprezentacyjną organizację, która miała bronić ich praw i pomagać w zachowaniu tożsamości. Rok później organizacja została przekształcona w Związek Polaków na Litwie. Obecnie jedną z największych i najbardziej prężnych organizacji polskich na świecie.
Ideą reportażu jest ukazanie fenomenu tej organizacji z perspektywy drogi, jaką przebyła – od powstania w czasach odrodzenia narodowego i rozbudzonych nacjonalizmów, aż po wyzwania współczesności w realiach Unii Europejskiej, NATO i wojny w Ukrainie. Pokażemy to poprzez ludzi, którzy tworzyli i tworzą tę organizację, poprzez jej osiągnięcia i problemy. W ciągu 35 lat wyrosło całkiem nowe pokolenie, rośnie już drugie, które nie pamięta czasów Związku Sowieckiego i walki o polską tożsamość. Odchodzi natomiast pokolenie, dla którego polskość Wileńszczyzny była skarbem i obowiązkiem przekazanych przez ich ojców i dziadów, walczących o odrodzenie Polski w 1920, o wolność i niepodległość w 1939 roku, następnie w Wileńskiej AK i pod Monte Cassino. Polska i Polacy na świecie powinni pamiętać o tych, co nie załamali się na syberyjskim zesłaniu i nie opuścili rodzinnych chat w pociągach „repatriacyjnych” – mówi twórca reportażu Walenty Wojniłło, współzałożyciel i publicysta Ośrodka „Wilnoteka”, wieloletni korespondent TVP na Litwie, popularyzator dziejów Wileńszczyzny i historycznych oraz współczesnych relacji polsko-litewskich.
Reportaż „Z Polską w sercu. Związek Polaków na Litwie” w TVP Polonia już dziś, 14 sierpnia o godz. 19:35 czasu wileńskiego (18.35 warszawskiego).
Powtórka dla widzów na kontynence amerykańskim - w piątek o 6.30 rano czasu wileńskiego.
Na podstawie: inf. wł., TVP Polonia