Pochówek powstańców styczniowych – 22 listopada


Fot. wilnoteka.lt
Uroczysty pochówek 20 powstańców styczniowych, których szczątki zostały odnalezione na Górze Zamkowej (Giedymina) w Wilnie odbędzie się w piątek, 22 listopada – oficjalnie potwierdził rząd. Szczątki zostaną przetransportowane z katedry wileńskiej do XIX-wiecznej kaplicy na Starej Rossie.





Jak powiedział wicekanclerz rządu Deividas Matulionis, 8 października rząd będzie jeszcze rozmawiać na temat szczegółów uroczystości.

„Cała ceremonia rozpocznie się zapewne na placu Katedralnym, w katedrze, będziemy jeszcze rozmawiać, jak zorganizujemy uroczyste przewiezienie szczątków na Rossę, ceremonia odbędzie się na samym cmentarzu i w kaplicy. Szczątki zostaną umieszczone w symbolicznych, mniejszych trumnach i z szacunkiem przetransportowane” – zapewnił D. Matulionis.

Na uroczystości zostali zaproszeni przedstawiciele Polski, Łotwy, Białorusi i Ukrainy. Podczas lipcowej wizyty w Warszawie prezydent Gitanas Nausėda osobiście przekazał oficjalne zaproszenie prezydentowi Polski Andrzejowi Dudzie.

W latach 1863–1864 na placu Łukiskim stracono 21 przywódców i uczestników powstania styczniowego. Jako pierwszy 22 maja 1863 r. (wg starego stylu) śmierć poniósł ks. Stanisław Iszora. Zygmunt Sierakowski stracony został 15 czerwca 1863 roku, na Konstantym Kalinowskim – jako ostatnim z tej grupy – wyrok wykonano 10 marca 1864 roku. 

Skazańcy zostali pogrzebani przez władze carskie w tajemnicy przed bliskimi i społeczeństwem na Górze Zamkowej. Powstańcze groby zostały odkryte przypadkowo w 2017 roku w trakcie prowadzenia prac archeologicznych. Badania genetyczne potwierdziły tożsamość pogrzebanych tam bohaterów powstania styczniowego. Odnaleziono szczątki 20 powstańców, w tym przywódców zrywu Zygmunta Sierakowskiego i Konstantego Kalinowskiego. Nie udało się odnaleźć szczątków ks. Stanisława Iszory.

Początkowo planowano, że imiona i nazwiska powstańców zostaną zapisane po litewsku i po polsku. Rządowa komisja uwzględniła jednak sugestie historyków i podjęła decyzję, że w mauzoleum będą napisy również w języku białoruskim.

Na podstawie: BNS, inf. wł.