Dziś Wielki Piątek – dzień Krzyża


Fot. vilnensis.lt
Wielki Piątek to dzień Krzyża. W tym dniu odprawiane są niepowtarzalna wielkopiątkowa Liturgia Męki Pańskiej oraz nabożeństwo Drogi Krzyżowej. W tym roku z uwagi na panującą epidemię COVID-19 przebieg liturgii dostosowany jest do wymogów bezpieczeństwa. Większość parafii archidiecezji wileńskiej w tym dniu będzie transmitowała nabożeństwa na swoich profilach na Facebooku.



Rozpoczynając Liturgię Męki Pańskiej, celebrans i asysta wchodzą w ciszy. Przed ołtarzem przez chwilę leżą krzyżem, a po modlitwie wstępnej czytane jest proroctwo o Cierpiącym Słudze Jahwe i fragment Listu do Hebrajczyków. Następnie czyta się lub śpiewa, zwykle z podziałem na role, opis Męki Pańskiej według św. Jana.  

Po homilii w bardzo uroczystej modlitwie wstawienniczej Kościół poleca Bogu siebie i cały świat, wyrażając w ten sposób pragnienie samego Chrystusa: aby wszyscy byli zbawieni. Szczególnie przejmujące są modlitwy o jedność chrześcijan, prośba za niewierzących i za Żydów.

Centralnym wydarzeniem liturgii wielkopiątkowej jest adoracja Krzyża. Zasłonięty fioletowym suknem Krzyż wnosi się przed ołtarz. Celebrans stopniowo odsłania ramiona Krzyża i śpiewa trzykrotnie: „Oto drzewo Krzyża, na którym zawisło zbawienie świata”, na co wierni odpowiadają: „Pójdźmy z pokłonem”. Po liturgii Krzyż zostaje w widocznym i dostępnym miejscu, tak by każdy wierny mógł go adorować. Jest on aż do Wigilii Paschalnej najważniejszym punktem w kościele. Przyklęka się przed nim, tak, jak normalnie przyklęka się przed Najświętszym Sakramentem. Po adoracji Krzyża z ciemnicy przynosi się Najświętszy Sakrament i udziela się Komunii wiernym.

Ostatnią częścią liturgii Wielkiego Piątku jest procesja do Grobu Pańskiego. Na ołtarzu umieszczonym przy Grobie lub na specjalnym tronie wystawia się Najświętszy Sakrament w monstrancji okrytej białym przejrzystym welonem – symbolem całunu, w który owinięto ciało zmarłego Chrystusa. Cały wystrój tej kaplicy ma kierować uwagę na Ciało Pańskie. W wielu kościołach przez całą noc trwa adoracja.

W Wielki Piątek odprawiane są także nabożeństwa Drogi Krzyżowej. W wielu kościołach rozpoczyna się ono o godz. 15.00, gdyż właśnie około tej godziny wedle przekazu Ewangelii Jezus zmarł na Krzyżu.

Listę kościołów archidiecezji wileńskiej, z których transmitowane będą nabożeństwa Triduum Paschalnego (po polsku i po litewsku) oraz msze św. Niedzieli Wielkanocnej i Poniedziałku Wielkanocnego można znaleźć m.in. tutaj.

Na podstawie: KAI, inf. wł.