Białoruś: rekonsekracja świątyni, w której był ochrzczony król Stanisław August Poniatowski


Na zdjęciu: kościół pw. Trójcy Przenajświętszej, fot. catholic.by
W niedzielę, 22 listopada, w uroczystość Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata w Wołczynie koło Brześcia biskup diecezji pińskiej Antoni Dziemianko dokonał rekonsekracji tamtejszego kościoła pw. Trójcy Przenajświętszej. To w tym kościele został ochrzczony urodzony w tej miejscowości przyszły ostatni król Polski Stanisław August Poniatowski. Tu też w latach 1938-1989 przechowywane były jego szczątki.



Biskup Antoni Dziemianko podczas liturgii poświęcenia odrestaurowanego sanktuarium przypomniał zgromadzonym o wspaniałej historii parafii i kościoła. Zachęcił do docenienia daru, jakim jest ta świątynia, w której każdy może przeżyć szczególne spotkanie z Panem Bogiem i otrzymać Jego sakramenty. Pasterz diecezji pińskiej wspomniał także o osobach, które przyczyniły się do odrodzenia kościoła w Wołczynie i którym należy się szczególna wdzięczność. Podkreślił rolę kard. Kazimierza Świątka (1914-2011), swego poprzednika na stolicy biskupiej w Pińsku i niestrudzonego odnowiciela Kościoła na Białorusi oraz autora projektu przebudowy Wiktora Wilka.


Na zdjęciu: biskup piński Antoni Dziemianko podczas rekonsekracji kościoła w Wołczynie, fot. catholic.by

Inicjatorem powstania świątyni w Wołczynie był ojciec ostatniego króla kasztelan krakowski Stanisław Poniatowski, do którego Wołczyn należał.

Kościół został wybudowany w latach 1729-1731, całkowite zakończenie wystroju świątyni nastąpiło zaś w 1743 roku. To w tej świątyni był chrzczony urodzony w 1732 roku w Wołczynie przyszły ostatni król Polski i wielki książę litewski Stanisław August Poniatowski

Od 1738 roku Wołczyn był własnością księcia Fryderyka Michała Czartoryskiego, który wybudował tu wspaniały pałac otoczony 40 hektarowym parkiem. Kościół był w bliskim powiązaniu z kompleksem pałacowym, na osi pomiędzy nowo budowaną rezydencją a nowo wznoszonym miasteczkiem. Miał charakter dworcowej kaplicy i stanowił dopełnienie założenia pałacowego.

Po upadku powstania styczniowego, w 1866 roku, kościół zamieniono na cerkiew prawosławną. W związku z tym został on gruntownie przebudowany. Od strony zachodniej dobudowano babiniec (kruchtę), a oryginalne wejście od strony południowej zamurowano.

Dopiero w 1918 roku zwrócono go ludności katolickiej w stanie opłakanym. Oprócz tego do kościoła nie powróciły oryginalne sprzęty i obrazy, nie została odtworzona ambona, a rolę chóru pełniła dawna loża kolatorska.

Przez następne 20 lat o Wołczynie było cicho aż do 1938 roku, kiedy w związku z planowaną przebudową centrum Leningradu i zburzeniem kościoła św. Katarzyny (w którym pochowano w 1798 roku Stanisława Augusta Poniatowskiego) rząd sowiecki postanowił przekazać zwłoki króla stronie polskiej. Rząd Polski zdecydował, że szczątki ostatniego króla Polski spoczną w Wołczynie. Cała sprawa miała być przeprowadzona ściśle tajnie i informacji nie rozgłaszano.

Mury świątyni przetrwały dzieje II wojny światowej, ale przestały pełnić swoją funkcję. Wnętrze i zewnętrze świątyni wymagały gruntownego remontu.


Na zdjęciu: kościół pw. Trójcy Przenajświętszej w Wołczynie przed restauracją (2008), fot. pl.wikipedia. org

W 1989 roku resztki królewskich zwłok, które wcześniej zostały sprofanowane – to, co w trumnie było cennego, rozgrabiono i zniszczono – przewieziono do Warszawy. W 1995 roku uroczyście pochowano je w krypcie katedry warszawskiej pw. św. Jana.

W czasach radzieckich kościół wykorzystywano jako pomieszczenie gospodarcze, urządzono w nim magazyn nawozów sztucznych. Na początku XXI wieku pozostawał w ruinie i był całkowicie nieużytkowany.

W 2007 roku po wieloletnich staraniach kościół został zwrócony ludności katolickiej i należy do Kurii Diecezjalnej Pińska. W 2009 roku podjęto prace remontowo-konserwatorskie mające na celu odbudowę świątyni. Prace zostały przeprowadzone przez Pracownię Konserwacji zabytków architektury ,,Renowator – Wilk Konserwacja Zabytków” Wiktora Wilka z Zamościa. Prace trwały od 2009 do 2013 roku.


Na zdjęciu: wnętrze kościoła pw. Trójcy Przenajświętszej w Wołczynie, fot. catholic.by


Na zdjęciu: wnętrze kościoła pw. Trójcy Przenajświętszej w Wołczynie, fot. catholic.by

Na podstawie: KAI, catholic.by